Terapia uzależnień – perspektywa psychodynamiczna
Czym jest uzależnienie?
W znaczeniu klinicznym uzależnienie jest chorobą diagnozowaną na podstawie kryteriów objawowych i kryterium czasowego tj. wystąpienia objawów w ciągu ostatniego roku, a klasyfikowaną wg międzynarodowych klasyfikacji chorób i zaburzeń psychicznych. Najczęściej rozumiemy uzależnienie, jako upośledzenie kontroli używania substancji lub kontroli zachowania.
W terapii psychodynamicznej rozumiane jest jako deficyt umiejętności w budowaniu więzi, który swoje swoje przyczyny ma w dzieciństwie, w relacjach z opiekunami. Gdy wchodzimy w dorosłe życie z takim deficytem, substancja lub czynności stają się substytutem relacji, wypełniają pustkę związaną z jej brakiem, dają poczucie chwilowego ukojenia w sytuacji stresu, bólu czy napięcia psychicznego. Jest to chwilowe ukojenie, a dalsze używanie substancji czy czynności jedynie pogłębia cierpienie. Uzależnienie staje się sposobem na zaspokojenie potrzeby bliskości, a w rezultacie prowadzi do coraz większej samotności i izolacji.
Jak leczymy uzależnienia?
Celem leczenia jest poznanie indywidualnych wzorców używania substancji lub nałogowego zachowania oraz zidentyfikowanie głębszych, zwykle emocjonalnych przyczyn tych trudności. Niezwykle istotne w leczeniu jest zrozumienie i wgląd, że używanie czy kompulsywne zachowanie służy regulowaniu emocji, wypełnia pustkę i zastępuje bliskie relacje.
Leczenie odbywa się poprzez stosowanie psychoterapii indywidualnej i grupowej w formule stacjonarnej – czyli leczenia zamkniętego lub ambulatoryjnej – czyli terapii dochodzącej. Terapia grupowa prowadzona jest na wiele sposobów, o których opowiemy w oddzielnym artykule. Terapia indywidualna powinna trwać co najmniej kilka miesięcy i odbywać się min. raz w tygodniu. Jej głównym motorem i czynnikiem leczącym jest relacja terapeutyczna oparta na zaufaniu, akceptacji i poczuciu bezpieczeństwa. Pacjent powinien w relacji z terapeutą poczuć się na tyle bezpiecznie, aby być może po raz pierwszy w życiu szczerze i bez lęku otwarcie mówić o swoich uczuciach, myślach i potrzebach. W wyniku trwania terapii i bezpiecznych relacji zarówno z terapeutą jak i w grupie terapeutycznej osoba borykająca się z problemem uzależnienia uczy się nowych, konstruktywnych sposobów radzenia sobie z emocjami, przez co zdobywa narzędzia do radzenia sobie w potrzebą używania substancji lub nałogowego zachowania. Jednocześnie uczy się tworzyć relacje oparte na autentycznej wymianie doświadczeń, myśli i uczuć.
Dlaczego terapia psychodynamiczna?
Najbardziej popularną metodą leczenia uzależnień jest terapia poznawczo-behawioralna. Leczenie uzależnienia polega wtedy bardziej na usunięciu objawu, jakim jest używanie lub nałogowa czynność, a jej celem jest trwała abstynencja. Wyposaża pacjenta w konkretne i bardzo pomocne umiejętności radzenia sobie z głodem substancji, uczy konstruktywnych zachowań w sytuacjach społecznych i pomaga utrzymać abstynencję. Metody poznawczo-behawioralne (takie jak np. praca z przekonaniami, czy sposoby radzenia sobie z głodem) są również wykorzystywane w terapii psychodynamicznej, szczególnie w początkowej fazie leczenia uzależnienia.
W terapii psychodynamicznej nacisk położony jest na budowanie relacji terapeutycznej, także w grupie z innymi osobami, jak również na zmianę w całościowym funkcjonowaniu pacjenta, odkryciu i rozwiązaniu jego wewnętrznych konfliktów, które są źródłem uzależnienia. Od początku pochylamy się nad pacjentem całościowo, staramy się zrozumieć wpływ jego wczesnodziecięcych doświadczeń na dorosłe życie i potrzebę regulacji stanów emocjonalnych poprzez substancję lub czynność. Badania i praktyka kliniczna pokazują, że osoby uzależnione często doświadczyły w swojej historii traum, które dzielimy na traumy niedoboru lub traumy nadmiaru. W taki sposób doświadczenia traumatyczne podzielił Sandor Ferenczi, węgierski neurobiolog i psychoanalityk. Trauma niedoboru oznacza wszelkie zaniedbania emocjonalne, w tym opuszczenie, czy brak zaspokojenia podstawowych potrzeb. Trauma nadmiaru oznacza doświadczenia nadużyć czy przemocy, czyli sytuacji które były nadmiernie obciążające wobec możliwości rozwojowych dziecka. Pacjenci uzależnieni najczęściej doświadczyli jednej z nich, przez co w dorosłym życiu mają trudności w budowaniu bezpiecznej więzi z innymi, a substancja lub czynność ten brak im wypełnia. W terapii psychodynamicznej wraz z terapeutą zajmujemy się tymi trudnymi przeżyciami, tak, aby zrozumieć ich wpływ na bieżące funkcjonowanie, a w relacji z terapeutą, jak i na grupie wykształcić nowe korygujące doświadczenia relacyjne.
Od czego możemy się uzależnić?
Wg nowej klasyfikacji chorób i zaburzeń psychicznych ICD 11 uzależnić możemy się od substancji psychoaktywnych, od hazardu i od gier komputerowych. Czynnościami nałogowe wg nowej klasyfikacji traktujemy jako zaburzenia kontroli impulsów. Wyróżniamy między innymi kompulsywne zaburzenie seksualne, piromanię czy kleptomanię. W praktyce możemy kompulsywnie pracować, robić zakupy, opalać się, ćwiczyć.
We wszystkich tych przypadkach na poziomie biologicznym systematycznie i często pobudzamy układ nagrody w mózgu. Uczymy się, że trudne i nieprzyjemne stany emocjonalne mogą być szybko zastąpione przyjemnością i ulgą. Sposób leczenia w obu przypadkach jest bardzo podobny. Zaleca się połączenie psychoterapii indywidualnej i grupowej. W rozumieniu psychodynamicznym terapia uzależnienia od substancji, jak i czynności kompulsywnych polega na zmianie w dotychczasowym systemie regulowania stanów emocjonalnych. Bardzo często osoba, która się uzależniła weszła w dorosłe życie z wadliwym sposobem radzenia sobie z emocjami i brakiem umiejętności bezpiecznego wiązania się z innymi. Uzależnienie tylko pogłębiło obie te trudności. W pracy terapeutycznej pomagamy wykształcić, taki sposób regulacji emocji, który nie dąży do szybkiej ulgi, a zamiast tego uczy rozpoznawać, przeżywać i wyrażać wszelkie emocje. Staramy się zrozumieć wpływ przeszłych, często traumatycznych doświadczeń na bieżące funkcjonowanie. W wyniku relacji terapeutycznej i pracy w grupie tworzą się umiejętności budowania bezpiecznych relacji z innymi.
Czy każdej osobie uzależnionej możemy pomóc?
Możemy pomóc osobom, które rzeczywiście tej pomocy chcą, które identyfikują w sobie problem, przeżywają z tego powodu ból i cierpienie, a także tym, dla których potrzeba zmiany jest silniejsza niż lęk przed nią. Często zaczynamy pracę właśnie od pracy z lękiem przed zmianą i budowaniem motywacji do niej. W pracy z osobą uzależnioną od substancji jest jednak bardzo duże ryzyko utraty zdrowia i życia, szczególnie obecnie, gdy substancje psychoaktywne mają nieznane pochodzenie i skład, a uzależniają niezwykle szybko tak jak opioidy, czy dopalacze.
Jakie przygotowanie powinien mieć terapeuta uzależnień?
Terapeuta uzależnień w Polsce powinien mieć ukończone szkolenie, zakończone egzaminem w jednej ze szkół rekomendowanych przez Ministerstwo Zdrowia. Warto również, aby miał doświadczenie i szkolenie w zakresie prowadzenia psychoterapii w ogóle. Jest to o tyle istotne, gdyż duża część pacjentów uzależnionych boryka się z innymi problemami psychicznymi takimi jak depresja, zaburzenia lękowe, zaburzenia obsesyjno-kompulsywne, PTSD, czy też zaburzenia osobowości. Mówimy wtedy o leczeniu osób z podwójną diagnozą. W takich przypadkach potrzebne jest doświadczenie i szkolenie w zakresie prowadzenia psychoterapii w jednej z uznanych szkół psychoterapeutycznych w Polsce czy też na świecie.
Justyna Glińska – certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Justyna Glińska
Czynniki leczące w psychoterapii grupowej.
Psychoterapia grupowa jest równie skutecznym procesem leczenia, co terapia indywidualna. Spotkania najczęściej odbywają się raz w tygodniu, a czas pobytu na grupie powinien wynosić minimum kilka miesięcy, aby odczuć jej terapeutyczne działanie.
Co daje grupa terapeutyczna ?
Wg jednego z twórców i praktyków terapii grupowej Irvina Yaloma w pracy grupy terapeutycznej działa kilka czynników, które wpływają na leczenie jej członków:
Pierwszy z nich to zaszczepienie nadziei. Każda z form psychoterapii pełni funkcję zaszczepiania i podtrzymywania nadziei, grupa terapeutyczna również. W trakcie trwania terapii grupowej jej członkowie nawzajem obserwują poprawę w funkcjonowaniu innych, to budzi wiarę w możliwość zmiany u siebie. Podobnie terapeuta – wierzy i dzieli się tym przekonaniem, że może pomóc każdemu pacjentowi zmotywowanemu do zmiany.
Drugim ważnym czynnikiem terapeutycznym jest doświadczenie uniwersalności problemów. Pacjenci często zgłaszają się na terapię z przekonaniem, że ich problemy są szczególnie ciężkie i wyjątkowe. Na grupie okazuje się, że inni mieli podobne doświadczenia, przeżywają podobne emocje, obawy czy wątpliwości. Doświadczenie to daje poczucie oparcia, wzajemnej akceptacji i oczyszczenia z trudnych, często traumatycznych przeżyć.
W grupie terapeutycznej pacjenci udzielają sobie wzajemnie informacji, dzielą się wiedzą i doświadczeniem. Również terapeuta dzieli się informacjami na temat destrukcyjnych wzorców myślenia, czy przebiegu procesów chorobowych. Przekazywanie wiedzy i informacji obniża lęk i redukuje niepewność członków grupy.Pacjenci, którzy trafiają do grupy często mają doświadczenia trudnych, niekiedy traumatycznych doświadczeń w pierwotnej grupie, w której wzrastali tj. w grupie rodzinnej. Spotkanie w grupie terapeutycznej z osobami w różnym wieku i z różnym doświadczeniem życiowym daje im możliwość ponownego przeżycia relacji z autorytetem, z rówieśnikami, doświadczenia uczuć współzawodnictwa, ale też wzajemnej troski czy przyjaźni. Umożliwia przez to wyrażenie różnego rodzaju, często ambiwalentnych uczuć i bycie z nimi przyjętym i zaakceptowanym. Taka sytuacja staje się niejako korektą wcześniejszych trudnych doświadczeń w rodzinie.
W pracy grupowej następuje też zjawisko naśladowania i wzajemnego uczenia się. Pacjenci uczą się komunikacji, czy też nowych zachowań od terapeuty i od innych osób w podobnej sytuacji życiowej, które dokonują zmian.
Terapia grupowa daje zatem nie tylko możliwość przepracowania problemów indywidualnych na tle grupy, ale jednocześnie staje się naprawczym doświadczeniem interpersonalnym, co skutkuje większą umiejętnością tworzenia bliskich i bezpiecznych relacji w życiu.
Tego typu wspólne doświadczenie choroby, jaką jest uzależnienie, szczególnie sprzyja działaniu wyżej wymienionych czynników leczących. Pacjenci nie tylko wzajemnie wspierają i motywują się do zmiany i zachowania trzeźwości, ale także czasem po raz pierwszy w życiu mogą doświadczyć poczucia przynależności, wzajemnego szacunku i stworzyć relacje oparte na autentycznej więzi. Umiejętności te z kolei uczą się przenosić w realne życie i właśnie tam budować bliskie relacje.
Justyna Glińska, psycholog, psychoterapeuta.
Uzależnienie od leków
Obecnie obserwujemy ogromny problem związany z rosnącą liczbą osób uzależnionych od leków:
Leki opioidowe i benzodiazepiny powodują uzależnienie, a jego objawy są bardzo dotkliwe i zagrażają życiu.
Leki opioidowe takie jak morfina, kodeina, fentanyl, oksykodon silnie działają na ośrodek nagrody w mózgu. Wiążą się z receptorami w mózgu naśladując działanie łagodzących ból substancji chemicznych, które są wytwarzane naturalnie (naturalnych opioidów). Oprócz blokowania bólu mają działanie euforyzujące. Jednocześnie bardzo szybko rozwijają tolerancję i wymagają zwiększenia dawek, aby osiągnąć ten sam przeciwbólowy i euforyzujący efekt.
Objawy uzależnienia od leków
W obrazie klinicznym u osób na stałe przyjmujących opioidy obserwujemy wszystkie podstawowe objawy uzależnienia:
głód, przymus sięgania po leki
upośledzenie kontroli, trudność w kontrolowaniu ilości i częstotliwości zażywania leków
koncentracja na lekach, uporczywe myślenie o wzięciu leków
zespół odstawienny (abstynencyjny): w przypadku odstawienia lub zmniejszenia dawki leków pojawia się silny głód, łzawienie, kichanie, rozszerzenie źrenic, nudności i wymioty, biegunka, bóle stawów, podwyższone ciśnienie krwi, zaburzenia snu, zmiany nastroju, drażliwość, wybuchy złości, apatia
tolerancja: konieczność przyjmowania coraz większych dawek substancji
kontynuowanie przyjmowania pomimo świadomości szkód, jakie leki powodują
Benzodiazepiny – objawy uzależnienia
Podobną sytuacją mamy przypadku uzależnienia od benzodiazepin. Są to leki o działaniu, uspakajającym, przeciwlękowym i nasennym. Wg zaleceń lekarza nie powinny być przyjmowane dłużej niż przez 2 tygodnie. W innym razie powodują zwiększenie tolerancji i uzależnienie. Nagłe odstawienie benzodiazepin, podobnie jak leków opioidowych, jest niebezpieczne dla zdrowia i życia. Może wywoływać objawy grypopodobne, nasilenie niepokoju i lęku, trudności ze snem, rozdrażnienie, a także napady padaczkowe. W przypadku uzależnienia od leków zaleca się detoksykację organizmu w warunkach szpitalnych lub pod kontrolą lekarza.
Uzależnienie od opioidów i benzodiazepin rozwija się na skutek nieświadomości pacjentów, że są to leki powodujące szybkie uzależnienie, czasem braku informacji ze strony lekarza wypisującego lek, a także z powodu psychologicznych i biologicznych mechanizmów sprzyjających rozwojowi uzależnienia.
Pacjenci przyjmujący leki uspakajające, czy przeciwbólowe o działaniu euforyzującym szukają w ich działaniu stanu szybkiej ulgi czy redukcji napięcia psychicznego. Psychologiczne przyczyny uzależnienia od leków bardzo często wiążą się z trudnością w regulacji stanów emocjonalnych. Pacjenci uzależnieni, w wyniku zaniedbań emocjonalnych w dzieciństwie lub przewlekłych sytuacji stresowych czy traumatycznych, nie wykształcili lub stracili odpowiednie umiejętności radzenia sobie z nieprzyjemnymi emocjami takimi, jak: lęk, smutek czy gniew. Kiedy w ich dorosłym życiu pojawia się ból psychiczny lub fizyczny, ten wadliwy mechanizm sprzyja poszukiwaniu szybkiej ulgi, gdyż napięcie wydaje się nie do wytrzymania.
Uzależnienie od leków – leczenie
Pomoc w wyjściu z uzależnienia lekowego odbywa się w formie detoksykacji i procesu psychoterapii, którego czas trwania ustala się indywidualnie w zależności od problemów i potrzeb pacjenta.
W naszym ośrodku psychoterapia odbywa się w formie terapii indywidualnej i grupowej. Grupy terapeutyczne mają charakter psychoedukacji, a także psychoterapii pogłębionej, opartej na procesie grupowym.
Celem terapii uzależnienia od leków → leczenie lekomanii Warszawa, jest nie tylko utrzymanie abstynencji od leków, ale przede wszystkim wykształcenie konstruktywnych sposobów regulacji emocji i budowanie satysfakcjonujących bliskich relacji z innymi.
Justyna Glińska – psycholog, certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Cyberseks
Cyberseks stał się jedną z bardziej powszechnych form nawiązywania stosunków seksualnych. Z badań wynika, że ok 30% dorosłych przyznaje się do szukania i nawiązywania relacji seksualnej przez internet.
Kategorie zachowań seksualnych w sieci
Patrick Carnes w książce „Cyberseks” wyróżnia kilka kategorii zachowań seksualnych w sieci:
Rozrywka
Napastowanie seksualne
Odkrywanie
Predysponowanie
Zachowania kompulsywne (często utrzymujące się całe życie)
1. Osoby używające cyberseksu dla rozrywki korzystają z niego tylko czasami na zasadzie wzmocnienia doznań seksualnych. Korzystanie z seksu w sieci nie powoduje w ich życiu strat z obszarze zawodowym, czy osobistym.
2. Napastujący seksualnie wykorzystują znalezione w internecie treści czy zdjęcia do agresji lub wykorzystania innych osób. Często wydaje im się zabawne to, co robią.
3. Odkrywający to osoby, dla których seks w internecie wcześniej nie istniał, a w ich życiu seksualnym nie było nieprawidłowości. Jednak z powodu pewnych deficytów w życiu osobistym odrywają seks w sieci i odnajdują tam to, czego brakuje im w rzeczywistości np. romans, lub seks z kobietą dla mężatki z dwojgiem dzieci. W sieci mogą swobodnie realizować swoje pragnienia. Może im to zabierać dużo czasu.
4. Osoby predysponowane kilka godzin w tygodniu lub okazjonalnie używają internetu w celu szukania pornografii lub czatów z przekazem na żywo. Narażeni są jednak na to, że kiedyś trafią na treści lub czynności, którym nie będą potrafili się oprzeć i stopniowo będą zwiększać czas poświęcony na cyberseks.
5. Zachowania kompulsywne związane z cyberseksem trwają większość dorosłego życia. Należą do nich: masturbacja, oglądania pornografii, podglądanie, ekshibicjonizm, korzystanie z prostytucji, fetyszyzm.
Dlaczego uzależniamy się od cyberseksu?
O kompulsji mówimy wtedy, kiedy zachowanie służy rozładowaniu napięcia i czujemy się przymuszeni do powtarzania go właśnie w tym celu. Pod nagromadzonym napięciem kryją się różnego rodzaju emocje, często nierozpoznane, nieprzyjemne, których przeżywania chcemy uniknąć. Kompulsywne zachowania seksualne – takie jak oglądanie pornografii czy masturbacja – trwale zmienia psychikę, podobnie jak uzależnienie chemiczne. Osoby uzależnione tylko poprzez powtarzalne zachowanie mogą poczuć się dobrze. Tracą zdolność odczuwania radości czy przyjemności inną niż ta drogą. Nieprzyjemne emocje, frustracja wynikająca z codzienności, z nieudanych relacji pozostaje za każdym razem rozładowywana. Unikają konstruktywnych sposobów rozwiązywania trudności. Obraz siebie waha się pomiędzy bardzo negatywnym a wyidealizowanym i marzeniowym. W trakcie seksu przez internet można poczuć się przez chwilę niezwykle atrakcyjnym. W przeciwieństwie do codzienności, gdzie górę biorą kompleksy, brak bliskiej relacji czy lęk przed oceną.
Diagnozowanie uzależnienia od cyberseksu
Międzynarodowa klasyfikacja chorób ICD 11 opisuje jednostkę chorobową, jaką jest kompulsywne zaburzenie zachowania seksualnego. Polega ono na uporczywym, powtarzającym się wzorcu braku kontroli intensywnych impulsów lub popędów seksualnych, powodujących powtarzające się zachowania seksualne. Objawy obejmują powtarzające się czynności seksualne, które stają się centralnym punktem życia danej osoby. Prowadzą do upośledzenia i zaniedbania w dziedzinie osobistej, zawodowej, rodzinnej czy społecznej. Obecnie trwa dyskusja i prowadzone są liczne badania, czy kompulsywne zachowania związane z seksem są tożsame z uzależnieniem. ICD 11 odróżnia je od zespołów uzależnienia, jednak coraz więcej badań wskazuje, że podobnie jak w uzależnieniu, mamy do czynienia ze wzrostem tolerancji podczas oglądania porno i objawami odstawienia, co jest kluczowe w przypadku diagnozy uzależnień.
Do głosu dochodzą argumenty, że WHO odrzuciło uzależnienie od pornografii, czy uzależnienie seksualne. Pytanie jednak, czy to ma znaczenie w sytuacji cierpienia i konieczności pomocy osobom, które kompulsywnie powtarzają zachowania seksualne w celu rozładowania nagromadzonego napięcia psychicznego.
Pozostaje ogromne pole do pracy terapeutycznej i pomocy osobom kompulsywnie powtarzającym zachowania seksualne. Leczenie może odbywać się zarówno w formie indywidualnej, jak i grupowej. Praca terapeutyczna powinna koncentrować się zarówno na zrozumieniu mechanizmów uzależnienia, jak i uczeniu właściwych sposobów regulacji emocji.
Justyna Glińska – psycholog, certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Zespół stresu pourazowego (PTSD) a uzależnienie
PTSD jest kryterium diagnostycznym określającym zespół objawów występujących u osób, które przeżyły traumatyczne wydarzenie lub doświadczyły przewlekłej traumatycznej sytuacji stresowej.
Objawy PTSD
Traumatyczne wydarzenie jest przeżywane od nowa w postaci intensywnych wspomnień, powtarzających się snów, koszmarów lub pogorszenia nastroju przy zetknięciu z sytuacją przypominającą wydarzenie stresowe.
Unikanie okoliczności przypominających traumatyczną sytuację, a także wspomnień i emocji z nim związanych.
Trudność w odtworzeniu sytuacji stresowej, przypomnieniu szczegółów.
Zwiększona wrażliwość psychologiczna i objawy pobudzenia organizmu takie jak: kłopoty ze snem, drażliwość i wybuchy złości, trudność w koncentracji, nadmierna czujność, nasilone reakcje na hałas.
Objawy te muszą występować co najmniej przez kilka tygodni i powodować znaczące pogorszenie funkcjonowania w życiu prywatnym, zawodowym lub społecznym.
Od stycznia 2022 obowiązuje nowa Międzynarodowa Statystyczna Klasyfikacja Chorób i Problemów Zdrowotnych ICD-11, w której wyodrębniono nową jednostkę: complex PTSD. Uznano, że przewlekła sytuacja stresowa w dzieciństwie, czy też traumatyczny uraz może, ale nie musi powodować rozwoju osobowości borderline, której objawy przypominają objawy złożonego PTSD.
Objawy obejmują:
Zmiany w regulacji emocji
nieadekwatne do sytuacji, gwałtowne reakcje emocjonalne
zachowania autodestrukcyjne
myśli samobójcze
kompulsywność lub zahamowanie w sferze seksualnej
problemy w ekspresji i modulacji złości
Zmiany w zakresie uwagi i świadomości
dysocjacje
amnezja w związku z traumatycznymi doświadczeniami
zmiany w percepcji siebie
negatywny obraz siebie
poczucie bezradności, bezsilności
wstyd, poczucie winy, samoobwinianie
poczucie skalania lub napiętnowania
Zmiany w relacjach z innymi
trwały brak zaufania
wiktymizacja
Somatyzacje
przewlekły ból
objawy ze strony układów: pokarmowego, krążenia, oddechowego
objawy konwersyjne
zaburzenia seksualne
Zmiany w systemie wartości
utrata wiary
poczucie beznadziejności i rozpacz
Zespół stresu pourazowego (PTSD) – przyczyny
Osoby, które doświadczyły w wieku dziecięcym przewlekłego stresu w formie przemocy bądź zaniedbania emocjonalnego przeżywają chroniczne napięcie i pobudzenie fizjologiczne, które nasila się w sytuacjach stresu w życiu dorosłym. Użycie substancji alkoholu, leków, narkotyku, powoduje szybkie rozluźnienie i pozbycie się nieprzyjemnego napięcia.
W jednym z badań szczury poddano silnym bodźcom stresowym. Rozdzielono młode z matkami następnie umożliwiono im ponowny kontakt, po czym ponownie rozdzielono dając możliwość używania alkoholu. Szczury w szybkim tempie uzależniły się od alkoholu.
Badacze z Arizona State University udowodnili związek pomiędzy występowaniem traumy w dzieciństwie (przemoc fizyczna, emocjonalna, seksualna lub zaniedbanie emocjonalne), co skutkuje utrzymywaniem się objawów PTSD, a wadliwą regulacją emocjonalną prowadzącą do nadużywania alkoholu. W wynikach ich badań PTSD jest bezpośrednio związane z większą utratą kontroli nad używaniem alkoholu. Osoby doświadczające objawów PTSD piją według nich więcej, aby stłumić nieprzyjemne reakcje fizjologiczne (pobudzenie, lęk) w sytuacjach stresowych.
Gdy w ich dorosłym życiu pojawiają się sytuacje budzące lęk czy bezsilność, ich układ nerwowy reaguje podobnie, jak w sytuacji pierwotnej traumy wywołując silną reakcję emocjonalną, którą w nawykowy sposób starają się stłumić używając alkoholu. W nieuchronny sposób może to prowadzić do uzależnienia.
Zespół stresu pourazowego – leczenie
W obecnym sposobie leczenia uzależnień → Terapia uzależnień Warszawa, szczególną uwagę należy objąć pracę z PTSD. Pacjenci uzależnieni niejednokrotnie doświadczyli traumatycznych doświadczeń w okresie dzieciństwa. Rozumienie ich trudności w życiu dorosłym, silnego pobudzenia w sytuacjach stresowych, którego nie potrafią rozładować w sposób dla siebie konstruktywny jest ważnym elementem w psychoterapii tych osób. Niejednokrotnie osoby doświadczające traumy w dzieciństwie w przyszłości tworzą relacje oparte na przemocy, zaniedbaniu, czy odrzuceniu. Ich układ nerwowy tak bardzo przywykł do sytuacji stresowej, że nie rozpoznaje jej jako zagrażającej i nie wysyła ostrzeżenia „uciekaj albo walcz”. Pozostają zatem w destrukcyjnych związkach, znoszą niekorzystne sytuacje zawodowe narażając się na doświadczenie przewlekłego lęku czy poczucia bezradności. Silne pobudzenie fizjologiczne, w którym funkcjonują jest tłumione poprzez działanie substancji psychoaktywnych.
Justyna Glińska – psycholog, certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Uzależnienie od telefonu
Uzależnienie od telefonu, czy też problemowe używanie telefonu komórkowego nie jest ujęte w żadnej klasyfikacji medycznej. Badający zjawisko używają kilku określeń opisujących problem:
Nałogowe, szkodliwe korzystanie z telefonu
Syndrom nadmiernej zależności od telefonu komórkowego
Fonoholizm
Specjaliści zgodnie uważają, że o problemie można mówić wtedy, kiedy używanie telefonu zakłóca życie, skutkuje nieudanymi skutkami kontrolowania oraz uporczywą potrzebą używania. W badaniach z 2017 roku przeprowadzonych na grupie 22 086 młodych osób w wieku 12-18 lat uzyskano dane, z których wynika, że regularne korzystanie z telefonu rozpoczyna się w wieku 10 lat. 37,5 % badanych nie wyobraża sobie codziennego życia bez telefonu. Według autorów raportu 2- 3% badanych spełnia kryteria uzależnienia od telefonu.
Objawy uzależnienia od telefonu
Uzależnienie od telefonu komórkowego opisywane jest jako nieprawidłowy wzorzec korzystania z tego urządzenia, polegający na co najmniej pięciu spośród wymienionych objawów:
Silne pragnienie korzystania z telefonu, przejawiające się uporczywym myśleniem o tej czynności.
Zwiększanie się częstotliwości i wydłużania czasu korzystania z telefonu.
Powtarzające się nieskuteczne próby zaprzestania używania telefonu lub ograniczania jego użycia.
Lęk, niepokój, objawy depresyjne przy próbach odstawienia, ograniczenia używania telefonu.
Pojawienie się problemów finansowych, zawodowych, społecznych i rodzinnych w wyniku nadmiernego korzystania z telefonu.
Pojawienie się kłamstw wobec bliskich w związku z ilością czasu poświęconego na używanie telefonu i kosztów z tym związanych.
Używanie telefonu w celu poprawy gorszego samopoczucia związanego z nudą, osamotnieniem, niepokojem czy depresją.
Uzależnienie od telefonu – skutki zdrowotne
Konsekwencje używania smartfona dla zdrowia fizycznego, to przede wszystkim zaniedbanie aktywności fizycznej przy jednoczesnym zbyt długim przebywaniu w nienaturalnej pozycji dla kręgosłupa szyjnego.
Coraz częściej dochodzi też do wypadków na drodze w wyniku rozproszenia uwagi z powodu korzystania z telefonu przez pieszych lub prowadzących samochód. Pogorszenie jakości snu uznawane jest za jedną z najczęstszych konsekwencji używania smartfonów. Inne skutki, jakie wymieniają badacze to problemy ze wzrokiem, zawroty i bóle głowy.
Konsekwencje psychiczne to przede wszystkim występowanie zaburzeń lękowo-depresyjnych, wzrost izolacji społecznej, trudności w koncentracji i zapamiętywaniu, także poczucie ciągłego rozproszenia, przeciążenia bodźcami i poirytowania.
Jak leczyć uzależnienie od telefonu?
Leczenie uzależnienia od telefonu → Leczenie uzależnienia od telefonu, polega na psychoterapii (zmiana zachowań nałogowych) i czasem farmakoterapii (w przypadku objawów depresyjno-lękowych). Ważne są również zasady profilaktyki. W przypadku dzieci i młodzieży zasady te wprowadzają rodzice. Przykładowe zalecane zasady korzystania z telefonu:
Nieużywanie telefonu na 2 godziny przed snem i przez pierwsze 30 minut rano.
Wyłączanie telefonu w miejscach takich jak szkoła, samochód, kino, teatr.
Niekorzystanie z telefonu w trakcie posiłków, toalety, spotkań z rodziną czy z przyjaciółmi.
Justyna Glińska – psycholog, certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Uzależnienie od hazardu – diagnoza i leczenie
W klasyfikacji chorób i zaburzeń psychicznych DSM 5 zaburzenie uprawiania hazardu definiuje się jako uporczywe, powtarzające się zachowanie związane z aktywnością hazardową prowadzące do znaczących trudności i pogorszenia funkcjonowania osoby uprawiającej hazard.
Kryteria diagnostyczne uzależnienia od hazardu
Zgodnie z klasyfikacją DSM 5 zaburzenie związane z uprawianiem hazardu diagnozuje się na podstawie następujących kryteriów:
Narastająca potrzeba coraz większego angażowania się w hazard i zwiększenia wydawanych sum pieniędzy w celu osiągnięcia satysfakcji.
Występowanie symptomów odstawienia: doświadczania frustracji i zdenerwowania podczas przerywania lub prób ograniczenia aktywności hazardowej.
Podejmowanie nieudanych prób ograniczania, kontrolowania lub zaprzestania aktywności hazardowej.
Narastająca koncentracja na aktywności hazardowej.
Angażowanie się w gry hazardowe jako sposób radzenia sobie ze stresem i „poprawiania” nastroju.
Po każdej stracie finansowej następują próby „odegrania się”.
Ukrywanie faktów dotyczących grania, ilości utraconych pieniędzy, okłamywanie bliskich.
Utrata z powodu hazardu bliskich relacji, pracy, możliwości rozwoju czy edukacji.
Szukanie pomocy finansowej w celu spłacenia długów hazardowych.
Występowanie zaburzenia uprawiania hazardu czy też uzależnienia od hazardu stawiamy na podstawie wystąpienia minimum 4 z powyższych kryteriów.
Łagodny poziom zaburzenia to 4-5 kryteriów
Umiarkowany poziom zaburzenia to 6-7 kryteriów.
Poziom ciężki to 8-9 powyższych kryteriów.
W europejskiej klasyfikacji chorób i zaburzeń psychicznych do tej pory patologiczny hazard był opisywany jako zaburzenie kontroli impulsu, a obecnie w nowej klasyfikacji ICD-11 jest już diagnozowany jako uzależnienie.
Uzależnienie od hazardu – fazy
Badacze problemu wyróżnili także fazy rozwoju uzależnienia od hazardu:
Na początku gracz jest w fazie zwycięstw, która polega na czerpaniu przyjemności z grania i fantazjowaniu o dużych wygranych.
Później przechodzi do fazyprzegrywania i strat. Na tym etapie gracz jest coraz bardziej zaangażowany w aktywność hazardową, przeznacza na nią coraz większe sumy pieniędzy, aby odrobić straty.
W kolejnej fazie desperacji zaczyna coraz silniej odczuwać negatywne konsekwencje grania. Pojawiają się problemy emocjonalne: poczucie winy, rozdrażnienie, wstyd, bezradność, obniżony nastrój. Zaczynają się także problemy w pracy, w szkole, w relacjach z bliskimi.
Ostatnia faza to utrata nadziei. Wtedy hazardzista zaczyna zdawać sobie sprawę z uzależnienia, zwykle tonie już w długach i zaczyna szukać pomocy.
Uzależnienie od hazardu – leczenie
Leczenie uzależnienia od hazardu → Leczenie uzależnienia od hazardu Warszawa, polega zastosowaniu psychoterapii, która powinna odbywać się w formule terapii indywidualnej i grupowej. Najczęściej stosowaną i polecaną formą terapii jest psychoterapia poznawczo-behawioralna. Jej głównym celem jest zmniejszenie częstotliwości zachowań szkodliwych w tym przypadku grania. Odbywa się to poprzez naukę rozpoznawania bodźców pobudzających automatyczne myśli, a także zmianę leżących u ich podstaw przekonań kluczowych. Terapia wyposaża pacjenta w narzędzia, które pozwalają zwiększyć kontrolę zachowań impulsywnych, uczy relaksacji i pomaga w sposób konstruktywny regulować napięcie psychiczne.
W naszym ośrodku w leczeniu uzależnień behawioralnych w tym patologicznego hazardu stosujemy także psychoterapię psychodynamiczną, która polega na zrozumieniu całościowego funkcjonowania pacjenta i widzi uzależnienie, jako objaw wewnętrznych konfliktów i trudności. W przypadku uzależnień behawioralnych, podobnie jak w przypadku uzależnienia od substancji, badamy również wpływ doświadczeń traumatycznych na funkcjonowanie danej osoby i powstanie tego wadliwego sposobu regulacji emocji, jakim jest uzależnienie.
Justyna Glińska – psycholog, certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Kompulsywne zachowania seksualne – diagnoza i leczenie
Kompulsywne zachowania seksualne, czy też zachowania hiperseksualne dotyczą masturbacji, oglądania pornografii, masturbacji wraz z pornografią, przygodnych kontaktów seksualnych, płatnych kontaktów seksualnych, cyberseksu.
Diagnoza kompulsywnych zachowań seksualnych
Europejska klasyfikacja chorób i zaburzeń psychicznych ICD 11 umieszcza zaburzenie kompulsywnych zachowań seksualnych i tym samym zastępuje nimi nadmierny popęd seksualny, który był klasyfikowany w ICD 10.
Zaburzenia kompulsywnych zachowań seksualnych są opisywane jako:
Uporczywy wzorzec niepowodzenia w kontrolowaniu intensywnych, powtarzających się impulsów seksualnych powodujący brak kontroli powtarzających się zachowań seksualnych. Wzorzec przejawia się w jednym z co najmniej 4 elementów:
Zaangażowanie w powtarzające się czynności seksualne stało się centralnym punktem życia danej osoby, powodując zaniedbania w obszarze zdrowotnym, osobistym, obowiązków i zainteresowań.
Osoba dokonała wielu nieudanych prób kontrolowania lub ograniczenia zachowań seksualnych.
Osoba angażuje się w zachowania seksualne pomimo negatywnych konsekwencji.
Osoba nadal angażuje się w zachowania seksualne pomimo braku satysfakcji z tych zachowań.
Opisany wzorzec powinien trwać dłuższy czas tj. ok 6 miesięcy i powoduje on wyraźne pogorszenie jakości życia i upośledzenie w ważnych obszarach funkcjonowania danej osoby.
Warto podkreślić, że seks dla pacjentów hiperseksualnych nie jest przyjemnością, a orgazm nie jest szczególnym doświadczeniem. Osoby te borykają się cierpieniem, wstydem, osamotnieniem i poczuciem bezwartościowości. U osób kompulsywnie masturbujących się występuje też bardzo wysoki poziom lęku.
Z badań amerykańskich wynika, że osoby cierpiące na kompulsywne zaburzenia seksualne doświadczały w dzieciństwie wielu nadużyć. 97 % było wykorzystywanych emocjonalnie, 81% wykorzystywanych seksualnie, a 72 % doświadczyło przemocy fizycznej.
Hiperseksualność – leczenie
Pomoc tym osobom polega na zastosowaniu psychoterapii i zbudowaniu trwałej i opartej na zaufaniu relacji terapeutycznej. Jednym z podstawowych celów terapii jest nauka odróżniania napięcia emocjonalnego od napięcia seksualnego i nauka adekwatnego sposobu rozładowywania tego napięcia.
Proces dochodzenia do zdrowia osób hiperseksualnych dzieli się na 6 faz:
Faza dojrzewania. Osoba widzi już negatywne konsekwencje kompulsywnych zachowań seksualnych, poszukuje pomocy, próbuje zachować seksualną abstynencję.
Faza kryzysu i decyzji: To czas kiedy pacjent podjął decyzję o zmianie, przeżywa kryzys i pustkę po zaprzestaniu kompulsywnych zachowań seksualnych i chaos związany z tym, na czym polega zdrowa seksualność.
Faza szoku: próba naprawiania szkód i czas ogromnego wysiłku, aby wytrwać w zmianie.
Faza odżałowania: to czas smutku i pełnej świadomości strat, jakie pacjent poniósł w swoim życiu.
Faza wewnętrznej odbudowy: pacjenci zaczynają doświadczać pozytywnych uczuć, odbudowują kontakty z ludźmi.
Faza wzrostu: pacjenci budują poczucie wewnętrznej siły i wpływu na swoje życie. Uczą się zdrowej opartej na bliskości relacji i czerpania radości z seksu.
Justyna Glińska – psycholog, certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Uzależnienie od mediów społecznościowych
Uzależnienie od portali społecznościowych – definicja problemu
Uzależnienie od mediów społecznościowych jest nowym i coraz bardziej powszechnym zjawiskiem, szczególnie wśród ludzi młodych. Pomimo iż nie jest klasyfikowane jako oddzielne zaburzenie, to coraz częściej spotykamy się z nim w gabinetach psychoterapeutów.
Atrakcyjność i popularność portali społecznościowych wiąże się z ich stałą dostępnością, łatwością nawiązywania kontaktów i możliwością zaspakajania potrzeb emocjonalnych i społecznych.
Problemowe korzystanie z tego typu mediów pojawia się wtedy, kiedy dana osoba nie jest w stanie kontrolować czasu spędzanego na przeglądaniu portali typu YouTube, Instagram, Facebook, Twitter, nie potrafi ograniczyć tej aktywności i zaniedbuje swoje życie osobiste lub szkolne czy zawodowe.
Ważną częścią użytkowania mediów społecznościowych jest otrzymywanie polubień i komentarzy, a także komentowanie innych, co daje złudzenie popularności i atrakcyjności życiowej, a jednocześnie może obniżać samoocenę, gdy komentarze są niepochlebne i budzić lęk przed odrzuceniem przez innych użytkowników.
Diagnoza i objawy uzależnienia od mediów społecznościowych
Nadmierne, szkodliwe korzystanie z sieci społecznościowych stanowi problem diagnostyczny. Wielu autorów i badaczy zjawiska skłania się do diagnozy na podstawie ogólnych kryteriów uzależnienia proponowanych przez Browna ( 1993 ).
Aby zdiagnozować problem, należy stwierdzić występowanie następujących objawów:
Koncentracja na aktywności w mediach społecznościowych, osoba spędza na tym więcej czasu niż pierwotnie zakładała.
Wzrost tolerancji: potrzeba spędzania coraz większej ilości czasu na portalach.
Symptomy odstawienia: gorsze samopoczucie w sytuacji braku dostępu (niepokój, obniżony nastrój, rozdrażnienie).
Doznawanie problemów w zakresie relacji osobistych, zawodowych, zaniedbywanie obowiązków czy zainteresowań.
Utrata kontroli nad czasem spędzanym na portalach, porażki doznawane przy próbach ograniczenia lub zaprzestania tego typu aktywności.
Przyczyny szkodliwego korzystania z portali społecznościowych
Nałogowe czy też problemowe korzystanie z sieci społecznościowych ma podłoże biologiczne. Podobnie jak w innych uzależnieniach, nakierowana na cel tego typu aktywność pobudza układ nagrody i w sposób łatwy i systematyczny dostarcza poczucia przyjemności.
Psychologiczne motywy korzystania z sieci społecznościowych to najczęściej:
Potrzeba budowania własnego wizerunku
Potrzeba akceptacji społecznej
Potrzeba podkreślania własnej atrakcyjności
Radzenie sobie z wewnętrzną pustką i nudą
Radzenie sobie z samotnością
Trudności w budowaniu bliskiej relacji
Ucieczka od problemów w związku
Regulowanie nieprzyjemnych stanów emocjonalnych
Leczenie uzależnienia od portali społecznościowych
Z problemem szkodliwego używania mediów społecznościowych pracujemy podobnie jak z innymi uzależnieniami. Praca odbywa się w ramach terapii indywidualnej lub grupowej, albo poprzez połączenie obu tych form. W tym przypadku dążymy do ograniczenia korzystania z portali i używania ich w sposób konstruktywny. Pracę zawsze zaczynamy od diagnozy problemu i oszacowania stopnia nasilenia uzależnienia. Wspólnie z pacjentem wypracowujemy sposoby kontroli nad aktywnością w sieci. Pracujemy nad zwiększeniem samooceny tak, aby budowanie wizerunku w sieci i podkreślanie własnej atrakcyjności, a także porównywanie się do innych przestało pełnić funkcję podnoszenia własnej wartości. Staramy się wypracować nowe, konstruktywne sposoby regulowania emocji. Uczymy pacjenta tworzyć satysfakcjonujące relacje interpersonalne, w tym przypadku taką funkcję najlepiej spełnia korzystanie z psychoterapii grupowej.
Justyna Glińska – psycholog, certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Uzależnienie od narkotyków
Jednym z poważniejszych problemów dotykających obecnie młodzież, jak i osoby dorosłe, jest uzależnienie od różnego rodzaju narkotyków. Istnieje wiele mitów, które sprawiają, że osoby sięgające po różne substancje psychoaktywne nie zdają sobie sprawy ze szkodliwości ich wpływu na zdrowie fizyczne, psychiczne i funkcjonowanie społeczne.
Czym są narkotyki?
Narkotyki to substancje psychoaktywne pochodzenia chemicznego bądź roślinnego. Pośród substancji narkotykowych wyróżniamy: stymulanty, dopalacze, opiaty, substancje halucynogenne i kanabinole.
Najpopularniejsze stymulanty to kokaina, amfetamina i pochodne, extasy. Najbardziej powszechnie stosowanym dopalaczem jest mefedron. W jego skład wchodzą substancje różnego, często nieznanego pochodzenia, podobnie jak w przypadku innych dopalaczy. Główne opiaty to heroina, morfina, opium. Substancje halucynogenne to substancje pochodzenia syntetycznego (LSD, MDMA, ketamina), bądź naturalnego (różnego rodzaju rośliny o działaniu psychodelicznym). Kanabinole to marihuana i haszysz. Poważnym problemem stała się obecnie marihuana syntetyczna, której skład jest również często nieznanego pochodzenia.
Powyższe substancje charakteryzują się działaniem uzależniającym ze względu na silne oddziaływanie na ośrodek nagrody w mózgu i nadprodukcję głównie dopaminy, ale także serotoniny czy noradrenaliny. Z tego powodu osoby używające stymulantów czy opiatów doświadczają natychmiastowej poprawy nastroju, poczucia ulgi i euforii, co w przypadku nadużywania może prowadzić w szybkim tempie do uzależnienia.
Diagnoza uzależnienia od narkotyków
Według obowiązującej w Polsce klasyfikacji chorób i zaburzeń psychicznych ICD 10, aby zdiagnozować uzależnienie od narkotyków należy spełnić minimum 3 z 6 poniższych kryteriów, które to wystąpiły przez minimum miesiąc w ciągu ostatniego roku:
Głód substancji polegający na przymusie jej przyjmowania.
Wzrost tolerancji tj. potrzeba zwiększania ilości substancji w celu osiągnięcia podobnego efektu, jak wcześniej po zażyciu.
Koncentracja na zażywaniu, przy jednoczesnej utracie dotychczasowych zainteresowań i rezygnacji z ważnych aktywności życiowych.
Upośledzenie kontroli zażywania.
Występowanie objawów odstawienia przy próbach zaprzestania używania substancji.
Straty w obszarach: zdrowia, życia osobistego, życia zawodowego lub szkolnego osoby zażywającej i dalsze używanie substancji pomimo tych strat.
Przyczyny uzależnienia
Przyczyny uzależnienia od wszelkich substancji psychoaktywnych rozumie się obecnie jako zespół czynników biologicznych i psycho-społecznych.
Czynniki biologiczne to przede wszystkim wspomniany już wcześniej pobudzany obszar nagrody w mózgu odpowiedzialny za produkcję dopaminy.
Na czynniki psychospołeczne składa się środowisko, w którym wyrasta dana osoba, relacje w rodzinie i relacje z rówieśnikami, ale także możliwości rozwoju lub ich brak.
Jednym z ważniejszych powodów zwiększających ryzyko uzależnienia, a obserwowanym w praktyce klinicznej jest wystąpienie w historii pacjenta wydarzeń traumatycznych takich, jak przemoc, nadużycia seksualne i zaniedbania emocjonalne. W przypadku przeżytych traum osoby uzależnione dość wcześnie uczą się koić ból psychiczny poprzez substancje, których działanie powoduje szybkie poczucie ulgi i przyjemności.
Skutki uzależnienia od narkotyków
Skutki uzależnienia od substancji psychoaktywnych znamy coraz lepiej dzięki badaniom rezonansem magnetycznym i pozytronową tomografią emisyjną.
Dzięki tym badaniom wiemy, że u osób uzależnionych nie następuje wzrost połączeń nerwowych, co oznacza utratę zdolności uczenia się, mniejszą zdolność do podejmowania wyborów, przyswajania informacji czy przystosowania do nowych okoliczności.
U osób uzależnionych obszary kory mózgowej odpowiedzialne za regulację emocji i podejmowanie racjonalnych decyzji wykazują się mniejszą aktywnością. W badaniach na zwierzętach, którym podawano kokainę wykryto obniżoną liczbę komórek nerwowych, zmiany w aktywności komórek i nieprawidłowe ich rozgałęzienie. Podobne zmiany zaobserwowano po długotrwałym zażywaniu opiatów.
Dodatkowo, dochodzi do długofalowych zmian chemicznych w mózgu, szczególnie stymulanty bezpośrednio zwiększają poziom dopaminy, co powoduje bycie na sztucznym „haju” osób uzależnionych i coraz szybszą utratę tego stanu przy braku substancji. Osoby uzależnione są podatne na głód substancji i nawroty choroby, jaką jest uzależnienie jeszcze wiele miesięcy lub nawet lat po odstawieniu substancji.
Skutki uzależnienia od narkotyków to również wynikające z powyższych, biologicznych zmian konsekwencje dla zdrowia psychicznego, dla relacji osobistych, a także dla rozwoju szkolno-zawodowego. Osoby uzależnione zmagają się także z brakiem umiejętności regulowania stanów emocjonalnych, trudnościami w racjonalnej ocenie sytuacji, w planowaniu, niezdolnością do odraczania gratyfikacji.
Leczenie uzależnienia od narkotyków
Leczenie pacjentów uzależnionych od narkotyków → Leczenie narkomanii Warszawa, powinno zaczynać się od detoksykacji organizmu. W zależności od poszczególnych substancji czas potrzebny na detoks jest różny. Opiaty wymagają najdłuższego okresu detoksykacji tj. kilku tygodni. Detoksykacja powinna odbywać się w specjalistycznym ośrodku, pod kontrolą lekarza.
W przypadku uzależnienia od opiatów stosuje się substytucję, czyli zamienniki w postaci leków. Często niezbędne jest również włączenie farmakoterapii, gdyż odstawienie między innymi stymulantów, może powodować depresję lub stany lękowe.
Zdarza się, że zażycie substancji halucynogennych lub kanabinoli powoduje psychozę lub stany lękowe. Potrzebna jest wtedy hospitalizacja i leczenie psychiatryczne.
Właściwym sposobem leczenia jest psychoterapia. Psychoterapia może odbywać się w ośrodku zamkniętym, gdzie trwa co najmniej kilka tygodni do kilku miesięcy lub w formie terapii ambulatoryjnej tzw. „dochodzącej”. Terapia ambulatoryjna to połączenie psychoterapii indywidualnej i grupowej i trwa minimum rok.
Głównym celem psychoterapii jest nauka właściwej regulacji emocjonalnej, zbudowanie zdrowych nawyków radzenia sobie ze stresem i napięciem emocjonalnym, a także zdolności do tworzenia bliskich relacji z ludźmi. Podstawowym warunkiem zmiany jest zbudowanie motywacji pacjenta i stworzenie relacji terapeutycznej opartej na zaufaniu, szacunku i zrozumieniu.
Justyna Glińska – psycholog, certyfikowana specjalistka psychoterapii uzależnień
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. Ut elit tellus, luctus nec ullamcorper mattis, pulvinar dapibus leo.